وقتی شاعر روبه‌روی خودش می‌نشیند!

حمیدرضا اکبری (شروه) در این دو مجموعه، شعر را تنها برای بیان احساس شخصی به کار نمی‌گیرد؛ بلکه «خود» شاعر در بسیاری از شعرها به نقطه‌ای برای بازخوانی رنج‌های فردی و جمعی تبدیل می‌شود. جنگ، یکی از سایه‌های ماندگار این شعرهاست؛ جنگی که از میدان نبرد فراتر می‌رود و به خاطره، خانه، عشق و حتی زبان و کلمات راه پیدا می‌کند.

در «دوباره خودم با خودتان» شاعر جنگ را در برابر عشق قرار می‌دهد و از سربازانی می‌گوید که خسته و «عشق ندیده»اند. در همین مجموعه، پس از جنگ، پرنده‌ها به خانه بازمی‌گردند و شاعر با شعری بی‌آفتاب روبه‌رو می‌شود؛ تصویری که نشان می‌دهد جنگ برای شاعر تنها یک رخداد تاریخی نیست، بلکه زخمی ماندگار بر زندگی انسان است.

درونمایه صلح نیز در هر دو کتاب حضوری پررنگ دارد. شاعر در «دوباره خودم با خودتان» صلح را آرزویی جهانی می‌بیند و شاعرانگی را در بستن صلح به بال پرنده‌ای جست‌وجو می‌کند تا جنگ «آخرین کلام» نباشد.

«نشسته‌ام روبه‌روی خودم» نیز با گفت‌وگویی درونی آغاز می‌شود و از همان ابتدا شعر را با عشق، اندوه، جنگ و خاطره پیوند می‌دهد. شاعر در این مجموعه، از سنگرهای نامرئی و تفنگ‌های خیالی سخن می‌گوید و شعرهای گفته و نگفته را به صلح‌های پیش رو گره می‌زند.

یکی دیگر از ویژگی‌های این دو مجموعه، حضور پررنگ جغرافیای جنوب و فرهنگ ایل در کنار نشانه‌هایی از البرز، لرستان، خوزستان و تاریخ ایران است. کارون، ایل، سیاه‌چادر، کوچ، شروه، گاگریو و چهره‌های تاریخی و حماسی در شعرها حضور دارند و به شعر اکبری شروه رنگ و بوی جغرافیایی و فرهنگی ویژه‌ای می‌دهند. در «دوباره خودم با خودتان» حتی دلتنگی برای «نان تیری» و نگرانی از ایلِ بی‌چوپان به بخشی از بیان شاعرانه او تبدیل شده است.

در «نشسته‌ام روبه‌روی خودم» نیز جنوب و کارون با تجربه‌های شخصی و تاریخی شاعر درهم می‌آمیزند و در کنار آن، آرزوی جهانی بدون جنگ و خشونت دیده می‌شود؛ شاعر در یکی از شعرها از مخاطب می‌خواهد از خیال تانک‌ها به رویای باغ‌های گیلاس بازگردد.

در مجموع، این دو کتاب را می‌توان دو دفتر از یک گفت‌وگوی پیوسته دانست؛ گفت‌وگویی میان شاعر و خویشتن، میان عشق و زخم، میان خاطره و امروز و سرانجام میان جنگ و صلح.

اکبری شروه در این راه، از زبان شخصی و عاشقانه به سوی دغدغه‌های اجتماعی و تاریخی حرکت می‌کند و شعر را پناهگاهی برای حفظ خاطره، آزادی و امید می‌سازد.

گفتنی است: در هر دو کتاب، «خود» شاعر در برابر عشق، جنگ، صلح، آزادی، وطن، ایل، خاطره و زخم‌های تاریخی قرار می‌گیرد.

در «دوباره خودم با خودتان» به‌ویژه پیوند شعر با جنگ، جنوب، ایل و آرزوی صلح بسیار پررنگ است؛ خود شاعر نیز در جایی می‌گوید: اگر جنگ نبود، شاید شاعری برای دیدن این همه آغوش تنها نمی‌شد. در «نشسته‌ام روبه‌روی خودم» نیز گفت‌وگو با خویشتن، زخم‌های جنگ، آزادی و صلح و بازگشت از «خیال تانک‌ها» به «رویای باغ‌های گیلاس» از درونمایه‌های برجسته است.

دو شعر کوتاه از این کتاب‌ها پیشکش می کنیم:

*از «دوباره خودم با خودتان":

"شاعرانگی یعنی از خانه کوچک خودت

صلح را به بال پرنده‌ای ببندی

تا هیچ آدمی حرفی نزند

که جنگ آخرین کلام است!"

***

*از «نشسته‌ام روبه‌روی خودم":

"بیا از خیال تانک‌ها

به رویای باغ‌های گیلاس

پرواز کنیم."